Σελίδες

13.3.11

From Dee Dee to Billie. With love?

     Όταν κάνεις ένα αφιέρωμα σε ένα πρόσωπο καθαγιασμένο από το χρόνο και τις μνήμες, μια φωνή που-έχοντας μείνει μόνο αυτή πίσω-εξακολουθεί να προκαλεί ρίγη συγκίνησης, πρέπει τουλάχιστον να σέβεσαι τη σοβαρότητα του εγχειρήματός σου. Ανεξάρτητα από τις δικές σου ικανότητες και το τελικό αποτέλεσμα, πρέπει να πείσεις για το αγαθό του σκοπού σου. Xθες βράδυ, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, στο αφιέρωμα στη Billie Holiday, η Dee Dee Bridgewater δεν έπεισε. Ή τουλάχιστον δεν έπεισε εμένα, γιατί υπήρξαν και πολλοί που ζητωκραύγαζαν.
     Πλαισιωμένη από μια τετραμελή μπάντα εξαιρετικών μουσικών, με ήχο δεμένο και ζηλευτά δεξιοτεχνικά ριφ, η ίδια με φωνή δουλεμένη και εκφραστικότητα που ξεχείλισε με μοναδικό τρόπο στο “Strange fruit”, άφησε όλη τη βραδιά να κυλήσει με μια αμετροεπή, άνοστη, σχεδόν χαζοχαρούμενη παρλάτα ανάμεσα στα τραγούδια, συνοδευόμενη από επιδεικτικά κακόγουστες στάσεις σώματος και χοντροκομμένα αστεία. Λες και ήταν μεθυσμένη από φτηνό κρασί και δεν μπορούσε να ελέγξει τον εαυτό της. Οι ερμηνείες στα τραγούδια-πλην του “Strange fruit”, ξανατονίζω- ήταν μακράν του ύφους της Billie. Αγνώριστα τα κομμάτια, μέσα σε έναν ωκεανό από scat φωνητικές ακροβασίες. Πρέπει να έτριζαν τα κόκκαλα όχι μόνο της Billie, αλλά και της Ella.
      Η Dee Dee πηγαινοερχόταν στη σκηνή, διαλαλώντας ότι ψάχνει τον Άδωνη (ή Αντώνη) και τον Σπύρο, γουργουρίζοντας με νόημα (μου θύμισε την Eartha Kitt στο “Where is my man”), σχολιάζοντας τα παπούτσια της που τη στένευαν και το πλαστικό φόρεμα που την τράβαγε, επιστρατεύοντας άθλια, πολυφορεμένα κλισέ του τύπου "let's drink some ouzo" και καταστρέφοντας με κάθε τρόπο την όποια ατμόσφαιρα προσπαθούσαν να περισώσουν, φιλότιμα και με άψογο επαγγελματισμό, οι ταλαντούχοι μουσικοί.
     Δεν έχω ξαναφύγει ποτέ από συναυλία πριν τελειώσει κανονικά το πρόγραμμα. Χθες όμως δεν άντεξα. Ένιωσα ότι ήθελα να πετάξω κάτι στο γυαλιστερό ξυρισμένο της κρανίο. Με τρομάζει πολύ αυτός ο επικίνδυνος εαυτός μου, τις σπάνιες φορές που βγαίνει στην επιφάνεια. Σηκώθηκα πριν η Dee Dee χαιρετήσει και πριν το κοινό την καλέσει για encore, τραβώντας κοντά μου και την Ιωάννα που, ομολογουμένως, ντρεπόταν λίγο. Είμαι πολύ περίεργη ποιο ήταν αυτό το κοινό που θα την καλούσε για encore. Και ποιοι ήταν αυτοί που χειροκροτούσαν με ενθουσιασμό και σφύριζαν. Και ποιες ήταν αυτές οι αγγλόφωνες κυρίες από πίσω μας που ξεκαρδίζονταν με τα αστεία της, οι ίδιες που πριν αρχίσει η συναυλία συζητούσαν για την Ακρόπολή μας και την χαρακτήριζαν “amazing”.
     Περίμενα αυτή τη συναυλία ένα χρόνο, αφού η προγραμματισμένη περσινή είχε ματαιωθεί λόγω της σκόνης του ισλανδικού ηφαιστείου. Επειδή, όπως λέει ο Μπαμπινιώτης, η χρήση είναι που νομιμοποιεί και καθιερώνει τις καινούριες λέξεις, μούφα είναι η πιο κατάλληλη λέξη που μπορώ να σκεφτώ για τη χθεσινή συναυλία. Και όσο κι αν δεν μου πάει αισθητικά σαν όρος, αυτή είναι η λέξη. Μούφα, μούφα, μούφα…
     It’s O.K., Dee Dee. You go your way, I go mine. Billie will always be there. You can’t take that away from me…

12.3.11

Σημειώσεις για κυνόδοντες και άλλα δόντια

  
   Ο «Κυνόδοντας» έπεσε από το βάθρο των Oscar, αφήνοντας κατά πολλές δεκάδες χιλιάδες ευρώ πλουσιότερο τον Θέμο, που φρόντισε να τον μαζέψει από κάτω και να τον παραχωρήσει στους αναγνώστες του φρέσκο, με το αίμα να στάζει ακόμα. Τον είδα κι εγώ στη μικρή οθόνη μου, εν τω μέσω ίωσης, κουκουλωμένη μέσα στην κουβέρτα. Όχι και στις πλέον σινεφίλ συνθήκες, δηλαδή. Ίσως γι’ αυτό μου έπεσε λίγο βαρύς. Σαν φρονιμίτης. Βρήκα συγκλονιστική τη σκηνή του χορού των δύο κοριτσιών υπό τους ήχους της κιθάρας του αδελφού τους. Πήρα επίσης ιδέες για απαντήσεις στις δύσκολες ερωτήσεις της Άννας, π.χ.:
   ΕΡΩΤΗΣΗ: Τι είναι προφυλακτικό; ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Προφυλακτικό είναι η σουρντίνα σίγασης του πιάνου. Λέμε για παράδειγμα: «Όταν παίξεις τη σονάτα, βάλε προφυλακτικό να μην ξεκουφάνεις τους γείτονες». ΕΡΩΤΗΣΗ: Τι είναι θάνατος; ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Θάνατος είναι ένας ψηλός μελαχρινός άνδρας. Λέμε για παράδειγμα: «Η γιαγιά του Νικολάκη γνώρισε έναν ψηλό μελαχρινό άνδρα και άφησε τον παππού του Νικολάκη για να πάει να ζήσει μαζί του».
   Μπορεί ο «Κυνόδοντας» να μου άφησε ανάμικτες εντυπώσεις, αλλά το συνυποψήφιο «Biutiful», εκτός από το ότι με καθήλωσε, αποδείχτηκε και προφητικό. Η σκηνή με τους Ασιάτες μετανάστες που βρίσκουν φριχτό θάνατο στον ύπνο από τις αναθυμιάσεις σόμπας υγραερίου, παίχτηκε real time με μικρότερο θίασο, αποτελούμενο από έξι Κινέζους, σε κατάστημα με κινέζικα ρούχα στο Αιγάλεω. Η είδηση πέρασε στα ψιλά των εφημερίδων και της τηλεόρασης.
    Η άλλη καταστροφή που έπληξε την Ασιατική φυλή δεν μπορούσε παρά να συγκλονίσει. 8,9 Ρίχτερ για δύο λεπτά. Ασύλληπτο μέγεθος, ατελείωτη διάρκεια. Η ολοκληρωτικά τραγική εκδοχή του «τι είδε ο Γιαπωνέζος». Τα είδε όλα.
   Ο γνωστός ακίνδυνος τρελός της γειτονιάς μας, με το μανιώδες πολιτικό παραλήρημα, κυκλοφορεί με ένα τεράστιο πλακάτ που γράφει: «Πίσω από τις λέξεις, κρύβεται ο Αλέξης». Καλά κάνει και κρύβεται, γιατί αν συνεχίσει να βάλλει κατά του Μεγάρου Μουσικής, θα πρέπει να δεθεί στις διακεκριμένες θέσεις και να ακούσει σε πρώτη δοκιμαστική πρόβα ολόκληρο το έργο του John Cage. Ίσως ένα τέτοιο γερό σοκ τον κάνει να σταματήσει να ασχολείται με πράγματα που αγνοεί. Ακόμα κι εκείνη η έρμη η αλεπού, όσα δεν έφτανε, κρεμαστάρια τα έκανε. Δεν τα ξεκρέμασε να τα ποδοπατήσει.
   Ένας ταξιδιώτης του διαδικτύου οδηγήθηκε στο Liquid days googlάροντας «λαδωμενα μαλλιά mazi me pitirida». Τι είναι χειρότερο, τα άτονα ελληνικά, τα greeklish ή η pitirida, δεν μπορώ να πω. Εμείς γι’ αλλού τραβήξαμε, γι’ αλλού, κι αλλού η ζωή μας πάει…



5.3.11

Dàmaso Alonso: Ξαγρύπνια

(φωτ.: Land distribution meeting. Estremadura, Spain, 1936.
Copyright © 1996 from the Estate of David Seymour.)

Μαδρίτη: πόλη με περισσότερο από ένα εκατομμύριο πτώματα (σύμφωνα με τις τελευταίες στατιστικές).
Υπάρχουν φορές που τη νύχτα νιώθω μια ταραχή κι ανακαθίζω σ' αυτήν την κόγχη όπου εδώ και 45 χρόνια σαπίζω,
και περνώ πολλές ώρες ακούγοντας το βογκητό του τυφώνα
ή το γάβγισμα των σκύλων ή τη θαμπή ροή του σεληνόφωτος.
Και πολλές ώρες περνώ βογκώντας ως τυφώνας, γαβγίζοντας ως σκύλος
μανισμένος, ρέοντας ως γάλα από μαστό ζεστό μιας μεγάλης αγελάδας κίτρινης.
Και πολλές ώρες περνώ ρωτώντας το Θεό, ρωτώντας τον
γιατί σαπίζει αργά η ψυχή μου,
γιατί σαπίζουν περισσότερα από ένα εκατομμύρια πτώματα
σ' αυτήν την πόλη της Μαδρίτης, γιατί δισεκατομμύρια πτώματα αργοσαπίζουν στον κόσμο.
Πες μου: τι είδους κήπο θέλεις να λιπάνεις με τη σήψη μας;
Τρέμεις τάχα μη μαραθούν τα μεγάλα ρόδα της ημέρας,
 τα φονικά θλιμμένα κρίνα της νύχτας σου;

(μετάφραση: Έλενα Σταγκουράκη)
Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό "Κουκούτσι", τεύχος 3, 2011